Yükseköğretim Kanunu’nda yapılması planlanan değişiklikler kapsamında uzun süredir üzerinde çalışılan öğrenci affı düzenlemesi için yeni bir model gündeme geldi. AK Parti tarafından hazırlıkları sürdürülen teklif, üniversite eğitimini çeşitli nedenlerle yarıda bırakmış binlerce öğrencinin yeniden yükseköğretime dönmesini mümkün kılacak bir çerçeve sunuyor. Çalışmanın odağında, 1 Temmuz 2022 tarihinden sonra üniversiteyle ilişiği kesilen öğrencilerin yeniden kayıt hakkı elde etmesi bulunuyor. Bu tarih vurgusu, son af düzenlemesinin yürürlüğe girdiği dönemin ardından ilişiği kesilen öğrencilerin kapsama alınmasını sağlıyor.
Yeni modelde, öğrenci affından yararlanmak isteyen ön lisans ve lisans öğrencilerinin kayıtlı oldukları programın toplam eğitim süresinin en az yarısını tamamlamış olmaları şartı aranacak. Böylece eğitimine hiç başlamamış ya da çok kısa süre devam etmiş öğrenciler yerine, belirli bir aşamaya gelmiş olanların geri dönüşü hedefleniyor. Örneğin dört yıllık bir lisans programında okuyan bir öğrencinin en az iki yıl kayıt yaptırmış olması gerekecek. Bu yaklaşım, hem eğitimde sürekliliği teşvik etmeyi hem de üniversitelerin akademik planlamasını daha öngörülebilir hâle getirmeyi amaçlıyor.
Düzenlemenin yalnızca lisans ve ön lisans öğrencileriyle sınırlı kalmayabileceği de belirtiliyor. Yüksek lisans ve doktora öğrencilerine yönelik alternatif modeller üzerinde de çalışılıyor. Tez döneminde eğitimini bırakan, tezi reddedilen veya çeşitli nedenlerle programdan ayrılan lisansüstü öğrencilerin de affa dahil edilmesi için teknik değerlendirmeler sürüyor. Bu kapsamda, lisansüstü eğitimde yaşanan kayıpların telafi edilmesi ve akademik ilerlemenin desteklenmesi hedefleniyor.
Teklifte yalnızca öğrenci affı değil, yükseköğretim sistemine ilişkin başka düzenlemeler de yer alıyor. Öğretim üyelerinin yaş haddinin mevcut 67’den 72’ye çıkarılması üzerinde duruluyor. Bu değişiklik, üniversitelerde deneyimli akademik kadroların daha uzun süre görev yapabilmesini sağlayarak kurumsal hafızanın korunmasına katkı sunmayı amaçlıyor.
Öte yandan disiplin hükümlerinde de önemli değişiklikler gündemde. Terör örgütü propagandası yapan, örgüt adına faaliyette bulunan, üniversite ortamında şiddet veya nefret amaçlı bildiri, afiş ve pankart dağıtan öğrencilere yönelik yaptırımların ağırlaştırılması planlanıyor. Bu kapsamda bir yarıyıl uzaklaştırma cezası verilmesi öngörülüyor. Ayrıca başkası adına tez veya makale yazanlar ile bu tür materyalleri kullananlara yönelik cezai yaptırımların artırılması, hatta unvanların geri alınması ve meslekten çıkarma gibi sonuçların gündeme gelmesi bekleniyor.
Tüm bu düzenlemeler, hem eğitim hakkını genişletmeyi hem de yükseköğretim kurumlarında biriken dosyaları temizleyerek sistemi daha işlevsel hâle getirmeyi hedefliyor. Yükseköğretim Kanunu teklifinin nihai hâli, yapılacak değerlendirmelerin ardından netleşecek ve teklifin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a sunulması bekleniyor.
Kaynaklar: CNN Türk, Haberler.com, Milliyet, Sabah Gazetesi, Sputnik Türkiye, TRT Haber, Yeni Şafak