CHP Genel Başkan Yardımcısı Özgür Karabat, Türkiye ekonomisine ilişkin yaptığı kapsamlı değerlendirmede, mevcut para politikalarının kısa vadeli sermaye girişlerini teşvik ederken uzun vadede ekonomik kırılganlığı artırdığını savundu. Karabat, özellikle yüksek faiz politikası ve “carry trade” uygulamaları üzerinden sert eleştiriler yöneltti.
Yüksek Faiz ve “Carry Trade” Eleştirisi
Karabat’a göre, 2025 yılı Nisan ayında Türkiye’ye giren yaklaşık 50 milyar dolarlık sıcak para, politika faizinin yüzde 46 seviyelerinde olduğu dönemde Türk lirasına çevrilerek yüksek getiri elde etti.
Yaptığı hesaplamaya göre, 38 TL seviyesinden giriş yapan bu fonlar yaklaşık 11 ay boyunca yüksek faiz getirisi sağladı. 2026 Mart ayında yeniden dövize dönen yatırımcıların toplam varlığının 61 milyar dolara ulaştığını öne süren Karabat, bu süreçte yabancı yatırımcıların yaklaşık 11 milyar dolar faiz geliri elde ettiğini iddia etti. Kur artışının ise bu getiriyi dengelemeye yetmediğini ifade etti.
Rezervlerde Kırılganlık Uyarısı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın rezerv yapısına da dikkat çeken Karabat, rezervlerin kırılgan olduğunu savundu. Jeopolitik riskler ve sıcak para çıkışlarının etkisiyle döviz ve altın satışlarının arttığını belirten Karabat, rezervlerde ciddi bir azalma yaşandığını dile getirdi.
Karabat ayrıca, Ekrem İmamoğlu’nun tutuklanmasının ardından piyasalarda dalgalanma yaşandığını ve bu süreçte yaklaşık 60 milyar dolarlık rezerv kaybı oluştuğunu öne sürdü.
“Kazanan Yabancı, Kaybeden Türkiye”
Yüksek faiz politikasının ekonomik etkilerine değinen Karabat, bu yaklaşımın kamu borçlanma maliyetlerini artırdığını, reel sektörün krediye erişimini zorlaştırdığını ve ücretlerin enflasyon karşısında erimesine neden olduğunu söyledi. Ekonomik yükün toplumun geniş kesimlerine yayıldığını belirten Karabat, mevcut modelin sürdürülebilir olmadığını savundu.
Yeni Dönem İçin Uyarılar
Karabat, önümüzdeki dönemde ekonomi yönetiminin kontrollü kur artışı ve faiz yükselişleriyle yeni bir “carry trade” dalgasını teşvik edebileceğini iddia etti. Bu tür politikaların kısa vadede sermaye girişini artırabileceğini ancak uzun vadede ekonomik kırılganlığı derinleştireceğini ifade etti.
Dış Finansman Bağımlılığı Eleştirisi
Mevcut ekonomi politikalarının Türkiye’yi dış finansmana daha bağımlı hale getirdiğini savunan Karabat, bu modelin kısa vadede rahatlama sağlasa da uzun vadede ekonomik ve siyasi bağımsızlığı zedelediğini dile getirdi.
Karabat, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “istikrar” vurgusu ile Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in “program çalışıyor” yönündeki açıklamalarını da eleştirerek, bu yaklaşımın kalıcı çözüm sunmadığını öne sürdü.
Carry Trade Nedir?
Ekonomide “carry trade”, düşük faizli bir para biriminden borçlanarak yüksek faizli bir para birimine yatırım yapma ve iki para birimi arasındaki faiz farkından kazanç elde etme stratejisi olarak tanımlanıyor. Türkiye’de yüksek faiz ve görece istikrarlı kur dengesi, bu stratejiyi yabancı yatırımcılar açısından cazip hale getiriyor.
Tartışma Sürecek
Karabat’ın değerlendirmeleri, Türkiye’de uygulanan para politikasının etkileri üzerine süregelen tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Faiz oranları, kur politikası ve kısa vadeli sermaye hareketlerinin ekonomi üzerindeki etkilerinin önümüzdeki dönemde de ekonomi gündeminin merkezinde yer alması bekleniyor.
Kaynak: Cumhuriyet.