Türkiye, 9 Nisan 2026 – Milli Savunma Bakanlığı (MSB), 11 Kasım 2025 tarihinde Gürcistan-Azerbaycan sınırında düşerek 20 askerin şehit olmasına neden olan C-130E tipi askeri kargo uçağına ilişkin teknik incelemenin ara bulgularını açıkladı. Yapılan son değerlendirmelerde, kazaya ilişkin sabotaj veya patlayıcı madde ihtimalinin ortadan kalktığı, olası nedenin ise uçağın kuyruk bölgesinde meydana gelen yapısal bir hasar olabileceği bildirildi.
Milli Savunma Bakanlığı (MSB), 11 Kasım 2025 tarihinde Gürcistan-Azerbaycan sınırında meydana gelen ve 20 askerin şehit olduğu C-130E kargo uçağı kazasına ilişkin teknik incelemenin son durumunu paylaştı. Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, Hava Kuvvetleri Komutanlığı koordinasyonunda oluşturulan Teknik İnceleme Heyeti’nin çalışmaları, önce Gürcistan’daki enkaz alanında, ardından enkazın getirildiği Kayseri’deki 2’nci Hava Bakım Fabrika Müdürlüğü tesislerinde aralıksız devam ediyor.
İncelemelerde ilk olarak kazanın ani bir şekilde geliştiği tespit edildi. Uçuş Veri Kayıt Cihazı (FDR) kayıtlarını inceleyen uzmanlar, kaza anına kadar uçuş ekibinin konuşmalarında ve uçağın sistemlerinde herhangi bir aksaklık bulunmadığını, tüm verilerin normal seyrettiğini belirledi. Ancak olayın aniden gelişmesiyle birlikte, uçağın kuyruk konisi bölgesinin gövdeden ayrılması sonucu FDR’ye ait güç ve veri kablolarının koptuğu ve bu nedenle kayıt cihazında kazayı aydınlatacak ilave veri bulunmadığı aktarıldı.
Kazanın olası nedenlerine ilişkin spekülasyonları sonlandıran en önemli bulgu ise patlayıcı madde analizlerinden geldi. Jandarma Kriminal Başkanlığı tarafından uçak enkazından alınan numuneler üzerinde yapılan detaylı incelemeler sonucunda, uçağın içinden veya dışından herhangi bir patlayıcı madde artığına rastlanmadığı kesin olarak ortaya kondu. Ayrıca, uçağın motorları ve pervaneleri üzerinde yapılan kontrollerde, her iki sistemin de kaza anına kadar sorunsuz çalıştığı ve pervane kopmasına bağlı bir gövde hasarının bulunmadığı tespit edildi.
İncelemelerin odağı, giderek uçağın yapısal bütünlüğüne kaymış durumda. Enkazdan alınan parçalar üzerinde yapılan metalurjik analizlerde, malzemelerde tespit edilen kırılmaların yorulma kaynaklı başlamadığı, ancak çekme testlerinde malzemelerin “gevrek yorgunluk davranışı” sergilediği belirlendi. Bu teknik bulgu, malzemenin beklenenden daha kırılgan bir yapı gösterdiğine işaret ediyor.
Öte yandan, kazanın en somut ipucunun uçağın kuyruk bölgesinde yaşandığı değerlendiriliyor. Yapılan incelemelerde, her iki kanadın üst kısmında bulunan dingilerden birinin yanıcı/patlayıcı olmayan karbondioksit gazı ile dolu bir tüple birlikte yuvasından çıktığı tespit edildi. Bu dinginin, uçağın sol kuyruk-gövde kısmına temas ettiği ve ardından dikey stabilizeyi kavrayarak gövdede ciddi yapısal hasara yol açmış olabileceği belirtildi. MSB yetkilileri, bu temasın uçağın kontrolünü kaybederek düşmesine neden olmuş olabileceğini, ancak bu bulgulara yönelik metalurjik ve teknik incelemelerin laboratuvarlarda devam ettiğini vurguladı.
Açıklamada ayrıca, basında yer alan ve kazaya “azot tüpü” neden olduğu yönündeki haberlerin gerçeği yansıtmadığı belirtilerek düzeltme yapıldı. Uçakta, yangın söndürme sistemine ait, sağlam ve herhangi bir çarpma izi olmaksızın enkazda bulunan 19 kilogramlık iki adet yangın tüpü olduğu ifade edildi.
Milli Savunma Bakanlığı, soruşturmanın şeffaf bir şekilde yürütüldüğünü ve tüm süreçlerin tamamlanmasının ardından hazırlanacak nihai raporun kamuoyuyla paylaşılacağını duyurdu. Bakanlık ayrıca, kamuoyunun resmî açıklamalar dışındaki provokatif söylemlere itibar etmemesi gerektiği uyarısında bulundu.
Arka Plan ve Kazanın Kronolojisi
Kaza, 11 Kasım 2025 tarihinde, Kayseri’den Azerbaycan’ın Gence kentine personel ve malzeme taşıyan C-130E tipi uçağın, ikinci ayağı olan Merzifon’a gitmek üzere Gence’den havalandıktan kısa bir süre sonra, saat 13.50 sıralarında Tiflis Hava Trafik Kontrol ile son temasının ardından meydana geldi. Uçakta 20 askeri personel bulunuyordu ve kazada kurtulan olmadı. Olayın ardından Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan koordineli bir arama-kurtarma çalışması başlatmış, uçağın enkazına kısa sürede ulaşılmıştı. Kazadan hemen sonra dönemin Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, kara kutunun incelenmesinin en az iki ay süreceğini ve ilk bulgulara göre uçağın kuyruğunun önce kopmuş olabileceğini açıklamıştı. 9 Nisan 2026’da açıklanan bu son bulgular, o dönemki ön değerlendirmeleri teknik verilerle destekler nitelik taşıyor.
Kaynaklar: aa.com.tr, cnnturk.com, Cumhuriyet, ekonomim.com, haberium.net, iha.com.tr, memurlar.net, ntv.com.tr, savunmasanayist.com, yesilafsin.com