Türkiye’de dar gelirli yurttaşların kırmızı ete erişiminin giderek zorlaşması, temel gıda tercihlerini belirgin biçimde değiştirdi. Ekonomik krizin derinleşmesiyle birlikte makarna, düşük fiyatı nedeniyle hem günlük sofralarda hem de bayram menülerinde daha sık tercih edilen bir ürün hâline geldi. Bu değişim, yalnızca mutfak alışkanlıklarına değil, ülke genelindeki tüketim verilerine de açık biçimde yansıdı. Cumhuriyet’in aktardığı verilere göre Türkiye’de kişi başına yıllık makarna tüketimi 2013 yılında 4,38 kilogram seviyesindeyken, 2025 yılı itibarıyla 8,5 kilograma yükselerek tarihi bir rekor kırdı.
Tüketimdeki bu artışa paralel olarak makarna fiyatlarında da dikkat çekici bir yükseliş yaşandı. 2025 yılında 16,99 TL olan bir paket makarnanın fiyatı, 2026’da ortalama 30,35 TL’ye çıkarak yüzde 82 oranında zamlandı. Aynı dönemde TÜİK’in açıkladığı yıllık enflasyon oranı yüzde 31,53 seviyesinde kaldı. Bu fark, makarna fiyatlarındaki artışın genel enflasyonun çok üzerinde seyrettiğini ortaya koyuyor. Haber Sunum da 2026 itibarıyla marketlerde makarna fiyatlarının 30 TL bandına yerleştiğini doğruluyor.
Ekonomist İnan Mutlu’nun paylaştığı verilere göre Türkiye, kişi başına yıllık 204 kilogramlık buğday tüketimiyle dünya ortalamasının oldukça üzerinde yer alıyor. OECD ülkelerinde bu rakam 86 kilogram seviyesinde bulunuyor. Buğday tüketimindeki yüksekliğin önemli bir bölümünü makarna, ekmek ve unlu mamuller gibi temel gıdalar oluşturuyor. Bu tablo, Türkiye’de dar gelirli kesimin beslenme alışkanlıklarının ekonomik koşullara bağlı olarak daha ucuz karbonhidrat kaynaklarına yöneldiğini gösteriyor.
Alım gücündeki düşüş, uluslararası karşılaştırmalarda daha da görünür hâle geliyor. Almanya’da asgari ücret yaklaşık 1600 Euro seviyesindeyken bir paket makarna 1,19 Euro’dan satılıyor. Bu durumda Almanya’daki bir asgari ücretli yaklaşık 1344 paket makarna satın alabilirken, Türkiye’de asgari ücretli bir çalışan aynı dönemde yaklaşık 905 paket makarna alabiliyor. Aradaki 439 paketlik fark, temel gıda ürünlerinde bile alım gücünün ne kadar gerilediğini ortaya koyuyor.
Türkiye’de makarna tüketiminin artması yalnızca ekonomik bir tercih değil, aynı zamanda zorunluluk hâline gelmiş bir beslenme pratiğini yansıtıyor. Kırmızı et fiyatlarının hızla yükselmesi, dar gelirli hanelerin protein kaynaklarına erişimini kısıtlarken, makarna gibi daha ucuz ürünler sofraların ana unsuru hâline geliyor. Bu durum, hem gıda enflasyonunun etkilerini hem de gelir dağılımındaki bozulmanın günlük yaşama yansımasını somut biçimde gösteriyor.
Kaynaklar: Cumhuriyet, www.habersunum.com