Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), Türkiye’de hızla büyüyen elektrikli araç ekosisteminin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla şarj hizmetlerine ilişkin yönetmelikte kapsamlı değişikliklere gitti. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleme, şarj ünitelerinin ve istasyonlarının kurulmasından işletilmesine, mobil şarj istasyonlarının faaliyetlerinden şarj ağı işletmecilerinin lisanslandırılmasına kadar tüm süreçleri yeniden tanımladı. Böylece hem kullanıcıların hakları hem de işletmecilerin yükümlülükleri daha net bir çerçeveye oturtulmuş oldu.
Yönetmelik değişikliği, özellikle şarj ağı işletmecilerinin yetki alanlarını genişleterek ülke genelinde daha yaygın ve erişilebilir bir şarj altyapısının oluşturulmasını hedefliyor. İşletmecilerin yaptıkları ortak dolaşım anlaşmalarını imzalanmalarından itibaren otuz gün içinde kuruma bildirme zorunluluğu getirildi. Bu adım, farklı şarj ağı işletmecileri arasında roaming olarak bilinen ortak kullanım uygulamasının daha şeffaf ve düzenli işlemesini sağlayacak.
Yeni düzenlemede yeşil şarj istasyonlarına ilişkin hükümler de yer aldı. Buna göre, yenilenebilir enerji kaynaklarıyla çalışan ve ilgili itfa işlemlerini tamamlayan şarj ağı işletmecileri ile bu işletmecilere ait markalar, her ay sonunda Enerji Piyasaları İşletme AŞ (EPİAŞ) tarafından kamuoyuna açıklanacak ve EPDK’ye bildirilecek. Böylece çevreci şarj altyapısının görünürlüğü artırılacak ve kullanıcıların bu istasyonları tercih etmesi kolaylaşacak.
Şarj ağının genişletilmesi ve daraltılmasına ilişkin süreçler de yeniden düzenlendi. Bir işletmeci, ağına yeni bir istasyon eklemek istediğinde EPDK’ye elektronik ortamda başvuracak ve başvurular on iş günü içinde sonuçlandırılacak. Uygun bulunan istasyonlar serbest erişim platformunda yayımlanarak kullanıcıların erişimine açılacak. Ayrıca şarj istasyonlarının farklı işletmeciler arasında devrine ilişkin süreçler netleştirildi ve mobil şarj istasyonu işletmek isteyenlerin kuruma bildirimde bulunması zorunlu hale getirildi.
Düzenleme, şarj hizmetinin elektrik tedarik faaliyeti kapsamında değerlendirilmeyeceğini açıkça belirtti. Şarj istasyonlarında tüketimin ölçümünde Elektrik Piyasası Ölçüm Sistemleri Yönetmeliği esas alınacak. Karayolları Genel Müdürlüğünün sorumluluğundaki otoyollarda yer alan ve yeni kurulacak istasyonlarda ise en az bir adet 50 kW ve üzeri DC hızlı şarj ünitesinde kartlı veya temassız ödeme imkânı sunulması zorunlu hale getirildi. Bu ödeme yöntemleri için kullanıcılardan ek ücret talep edilemeyecek.
Fiyatlandırma kuralları da önemli ölçüde değiştirildi. Şarj hizmeti fiyatı serbestçe belirlenmeye devam edecek ancak yalnızca tüketilen enerji üzerinden ücret alınabilecek. Bağlantı, işlem başlatma veya ekipman kullanımına ilişkin ek ücretler yasaklandı. İşletmeciler, fiyatları ve varsa rezervasyon ya da işgaliye bedellerini dijital kanallar ve istasyon ekranları üzerinden eş zamanlı olarak duyurmakla yükümlü olacak. Halka açık istasyonlarda fiyat farklılaştırması yalnızca AC, DC ve mobil şarj istasyonları arasında yapılabilecek. Sadakat programlarında uygulanan en düşük fiyatın yüzde yirmi beş üzerinde ücret talep edilemeyecek. Ayrıca DC ünitelerde batarya doluluğu yüzde seksen beşin üzerine çıkan araçlarda, kullanıcıya önceden bilgi verilmesi şartıyla şarj işlemi sonlandırılabilecek. İşletmeciler lokasyon ve saat bazlı indirim uygulayabilecek.
Bu kapsamlı düzenleme, Türkiye’de elektrikli araç kullanımının artmasıyla birlikte ortaya çıkan ihtiyaçlara yanıt vermeyi, şarj altyapısında şeffaflığı ve rekabeti artırmayı, kullanıcı deneyimini iyileştirmeyi ve sürdürülebilir enerji kullanımını teşvik etmeyi amaçlıyor.
Kaynaklar: Cumhuriyet, Haberler.com, Resmî Gazete (Sayı: 33202), Sputnik Türkiye, Star Gazetesi, Takvim