Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Andrey Rudenko, Japonya’nın da aralarında bulunduğu fiyat tavanı uygulamasına destek veren ülkelere petrol tedarik edilmeyeceğini açıkladı. Moskova, G7 ve AB’nin Rus petrolüne yönelik tavan fiyat politikasını “piyasa karşıtı” ve “kışkırtıcı” olarak nitelendiriyor.
Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Andrey Rudenko, Rus basınına yaptığı açıklamada, fiyat tavanı uygulamasına destek veren ülkelere petrol tedarik edilmeyeceğini belirtti. Rudenko’ya Japonya gibi “hasım ülkelerle” Rus petrolü satış olasılığının görüşülüp görüşülmediği sorulduğunda, enerji piyasalarının ciddi bir dalgalanma yaşadığını, küresel enerji kıtlığının ve fiyat artışlarının sürdüğünü ifade etti.
Rudenko, Japon hükümetinin Rus menşeli petrole yönelik fiyat tavanı uygulama taahhüdüne bağlı kaldığını hatırlatarak bunun “tedarik zincirlerini aksatan piyasa karşıtı bir önlem” olduğunu söyledi. Rusya’nın daha önce defalarca açıkladığı gibi, bu “kışkırtıcı önlemi” destekleyen ülkelere petrol tedarik etmeyeceğini vurguladı.
Japonya’da Issui-kai örgütünün başkanı Mitsuhiro Kimura, Sputnik’e verdiği röportajda ABD’nin bazı yaptırımları gevşetmesine rağmen Tokyo’nun Rus petrolü satın almaktan kaçınmasını eleştirmiş ve bunun ülke için ekonomik bir fırsat kaybı olduğunu söylemişti.
Öte yandan Tayland hükümeti, Rusya’dan petrol alımına sıcak baktığını daha önce açıklamıştı. Bu durum, Asya ülkelerinin enerji tedarik stratejilerinde farklı yönelimler izlediğini gösteriyor.
Ortadoğu’daki kriz nedeniyle küresel petrol fiyatlarının yükseldiği bir dönemde Japonya Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi, ABD’nin Rus petrolüne yönelik bazı kısıtlamaları gevşetmesine rağmen Moskova’ya karşı yaptırım politikasını gözden geçirmeyeceklerini açıklamıştı.
G7 ülkeleri, Avrupa Birliği ve Avustralya tarafından uygulanan fiyat tavanı mekanizması, Rus petrolünün dünya piyasalarına erişimini sınırlamayı amaçlıyor. Avrupa Birliği’nin 1 Şubat 2026’da tavan fiyatı 44,1 dolara düşürmesi, Moskova’nın tepkisini daha da artırdı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, fiyat tavanı mekanizması içeren sözleşmeler kapsamında yabancı kuruluşlara petrol ürünleri tedarikini yasaklayan kararnameyi yürürlüğe koymuştu.
Rudenko’nun açıklamaları, Rusya’nın enerji politikasında fiyat tavanı uygulamasına karşı sert tutumunu sürdürdüğünü bir kez daha ortaya koydu.
ARKA PLAN
Rusya’nın Ukrayna savaşı sonrası enerji gelirlerini sınırlamak amacıyla G7 ülkeleri, Avrupa Birliği ve Avustralya tarafından 5 Aralık 2022’de Rus petrolüne varil başına 60 dolar tavan fiyat uygulanmaya başlandı. Bu mekanizma, Rus petrolünün dünya piyasalarına erişimini kısıtlamayı hedefliyordu. Avrupa Birliği, 1 Şubat 2026’da bu tavanı 44,1 dolara düşürdü. Moskova ise buna karşılık olarak Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in imzaladığı kararnameyle, sözleşmelerde fiyat tavanı mekanizması bulunan ülkelere petrol ve petrol ürünleri tedarikini yasakladı.
Bu süreçte Japonya, ABD’nin bazı yaptırımları gevşetmesine rağmen Rus petrolü alımını artırmayı reddetti. Japonya’daki vatansever örgüt Issui-kai’nin başkanı Mitsuhiro Kimura, Sputnik’e verdiği röportajda Tokyo yönetiminin bu tutumunu eleştirerek “fırsat kaçırıldı” değerlendirmesinde bulundu. Tayland ise Rusya’dan petrol alımına sıcak baktığını daha önce açıklamıştı.
Kaynaklar:
Sputnik Türkiye
RIA Novosti
TASS
NHK Japan
Reuters (fiyat tavanı mekanizması arka planı)
European Council (AB tavan fiyat kararları)