Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından kullanılan dört binayı devralmasıyla başlayan kriz, Halkapınar’daki Meslek Fabrikası için verilen tahliye süresinin dolması üzerine polis müdahalesine dönüştü. Belediye yönetimi, binanın 1926’da Atatürk kararnamesiyle İzmir’e devredildiğini belirterek işlemi “hukuksuzluk” olarak nitelendirdi.
İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Vakıflar Genel Müdürlüğü arasında bir süredir devam eden mülkiyet gerilimi, Halkapınar’daki Meslek Fabrikası binasında tahliye sürecine dönüşerek yeni bir aşamaya geçti. Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün belediyenin kullandığı dört binayı devralma kararının ardından, Meslek Fabrikası için verilen tahliye süresinin dolması üzerine polis ekipleri sabah saatlerinde bölgeyi ablukaya aldı.
Tarihi yapının çevresine barikatlar kuruldu, giriş ve çıkışlar kapatıldı. Polis ekiplerinin bina içinde tespit çalışması yaptığı bildirildi. Meslek Fabrikası olarak kullanılan yapının duvarlarına daha önce asılan, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 1926 yılında imzaladığı ve binanın İzmir Belediyesi’ne devrini gösteren kararnameye ait görseller de dikkat çekiyordu.
Tahliye işlemleri sırasında söz konusu kararnameyi gösteren pankart polis tarafından indirildi. Pankartı Yeşildere Caddesi üzerindeki köprüye asmak isteyen yurttaşlara müdahale edildi ve pankartı asmaya çalışan kişiler hakkında işlem yapıldı.
İzmir Büyükşehir Belediyesi Meclis Başkan Vekili Zafer Levent Yıldır, olay yerinde yaptığı açıklamada, “Ciddi bir hukuksuzluk var. Buradayız, hiçbir yere gitmeyeceğiz. Sürecin sonuna kadar ayrılmayacağız” ifadelerini kullandı.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, binanın mülkiyetinin yüzde 100 İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne ait olduğunu belirterek tahliye işlemini “hukuksuz el koyma” olarak nitelendirdi. Tugay, Dünya Sağlık Örgütü’nün Lyon’daki “Tek Sağlık Zirvesi”ne konuşmacı olarak davetli olduğunu, ancak İzmir’e dönmek zorunda kaldığını belirterek, “Bu yapılan İzmir’in tarihine geçecek bir utançtır” dedi.
Tugay, binanın tarihine ilişkin belgeleri de paylaşarak, yapının özel girişimciler tarafından un fabrikası olarak inşa edildiğini, 1926’da Atatürk ve Bakanlar Kurulu tarafından kamulaştırılarak İzmir Belediyesi’ne verildiğini, 2007’de ise Vakıflar’ın tapudaki mukataa şerhinin kaldırılması için belediyenin ödeme yaptığını hatırlattı.
Başkan Tugay, ikinci açıklamasında ise Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün binayı “hukuksuz şekilde üzerine geçirdiğini”, belediyenin açtığı davanın sürdüğünü, yürütmeyi durdurma kararlarının hızla kaldırıldığını belirterek, “Bu bir güç gösterisi. Bu belediye seçimlerini niye yaptık?” ifadelerini kullandı.
ARKA PLAN
Halkapınar’daki tarihi un fabrikası binası, 1926 yılında Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve Bakanlar Kurulu tarafından kamulaştırılarak İzmir Belediyesi’ne devredildi. 2007 yılında tapudaki mukataa şerhinin kaldırılması için İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Vakıflar’a ödeme yapıldı.
2017’de kapsamlı bir restorasyonun ardından bina “Meslek Fabrikası” adıyla hizmete açıldı ve o tarihten bu yana aralıksız olarak mesleki eğitim merkezi olarak kullanılıyor.
Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün 2024-2026 döneminde İzmir’deki bazı belediye binalarının mülkiyetine ilişkin iddiaları, yerel yönetim ile merkezi idare arasında hukuki ve siyasi bir gerilime dönüşmüş durumda. Açılan davalar sürerken tahliye işlemlerinin hızlandırılması, belediye yönetimi tarafından “fiili durum yaratma” girişimi olarak değerlendiriliyor.
Kaynaklar: Cumhuriyet, BirGün, Sözcü, Gazete Duvar, 10Haber