Donald Trump

Trump: “Ara seçimlerden önce İran’a saldırmayacağız”

TRUMP: “3 KASIM ARA SEÇİMLERİNDEN ÖNCE İRAN’A SALDIRMAYACAĞIZ” – NYT: PENTAGON 3 GÜNLÜK SALDIRI PLANI HAZIRLIYOR

ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada İran ile “verimli görüşmeler” yürütüldüğünü belirterek, 3 Kasım’daki ara seçimlerden önce İran’a saldırı düzenlenmeyeceğini duyurdu. Trump, İran’ın hem ekonomik hem de askerî açıdan “çok kötü durumda” olduğunu ve Hürmüz Boğazı’ndan günlük milyonlarca varil petrol geçtiğini söyledi. Ancak New York Times’ın ABD’li yetkililere dayandırdığı habere göre, Pentagon İran’ın insansız hava aracı ve füze cephaneliğini, enerji tesislerini ve Devrim Muhafızları karargâhlarını hedef alacak yaklaşık üç günlük yoğun bir saldırı planı üzerinde çalışıyor. Ortadoğu’ya üç ABD uçak gemisinin ulaşması bekleniyor.

9 Ekim 2026, Washington – ABD[1] Başkanı Donald Trump[2], İran[3] ile süregelen gerilime ilişkin sosyal medya hesabından dikkat çekici bir açıklama yaptı. Truth Social platformunda paylaştığı mesajda Trump, “İran İslam Cumhuriyeti ile verimli görüşmeler yürütüyoruz. Herkesin şunu açıkça bilmesini istiyorum: İran hem ekonomik hem de askerî açıdan çok kötü durumda ve abluka tüm gücüyle yürürlükte kalmaya devam ederken, Hürmüz Boğazı’ndan[12] rekor miktarda petrol akışı sürüyor” ifadelerini kullandı.

Trump, “Yalnızca dün gece 22 milyon varil petrol geçti ve bu petrolün tek bir varili bile İran’dan gelmedi veya İran’a gitmedi” dedi. Ardından net bir taahhütte bulundu: “ABD’de 3 Kasım’da yapılacak ara seçimlerden önce İran’a hiçbir şekilde saldırmayacağız”.

NYT: Pentagon 3 Günlük Yoğun Saldırı Planı Hazırlıyor

Trump’ın açıklamasının hemen ardından New York Times[4], ABD’li yetkililere dayandırdığı haberinde Pentagon’un[5] İran’a yönelik kapsamlı bir saldırı planı hazırladığını duyurdu. Habere göre, Trump’ın talimatıyla ABD ordusu, İran’ın insansız hava aracı ve füze cephaneliğini, enerji tesislerini ve diğer askerî hedeflerini vurmaya yönelik seçenekler geliştirdi.

Planların merkezinde, yaklaşık üç gün sürecek “kısa ve yoğun” bir kampanya yer alıyor. Başkan Yardımcısı JD Vance[6] liderliğindeki üst düzey ulusal güvenlik yetkilileri, geçen cuma günü Camp David’de bu planları görüştü.

Potansiyel hedefler arasında İran’ın füze ve insansız hava aracı cephaneliği, enerji tesisleri ile Devrim Muhafızları Ordusu’nun[7] komuta merkezleri ve karargâhları bulunuyor. New York Times, İran’ın savaşın ilk aşamasından bu yana füze ve insansız hava aracı cephaneliğinin önemli bir bölümünü Devrim Muhafızları aracılığıyla yeniden inşa ettiğini belirtti.

Üç Uçak Gemisi Ortadoğu’ya Gidiyor

Haberde ayrıca, önümüzdeki haftalarda Ortadoğu’da üç ABD uçak gemisinin bulunmasının beklendiği kaydedildi. Halihazırda bölgede USS George H.W. Bush ve USS George Washington uçak gemileri bulunuyor. USS Theodore Roosevelt ise 27 Eylül’de San Diego’dan[8] yola çıkmış durumda.

Wall Street Journal’ın[9] haberine göre, Pentagon bölgeye yaklaşık 9.000 ila 10.000 ek asker daha gönderiyor. Bu takviyeyle birlikte Ortadoğu’daki ABD asker sayısının 50.000’i aşması bekleniyor.

Diplomatik Süreç Devam Ediyor

Trump’ın “verimli görüşmeler” ifadesine rağmen, İran ile ABD arasındaki müzakerelerin karmaşık bir seyir izlediği anlaşılıyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi[10], 8 Ekim’de yaptığı açıklamada, ABD ile savaşı sona erdirmeye yönelik müzakere sürecinin devam ettiğini ve aracılar vasıtasıyla mesaj alışverişinde bulunulduğunu belirtti.

İran, 25 Eylül’de ABD’ye bir “yedi günlük plan” iletmişti. Bu plana göre İran, ABD’nin deniz ablukasını ve petrol yaptırımlarını kaldırması ve Lübnan’ı[11] da kapsayan bir ateşkese uyması halinde Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı ve yedi gün içinde nükleer programına ilişkin müzakerelere yeniden başlamayı öneriyordu. Arakçi, İran’ın ABD’nin bu plana ilişkin görüşlerini değerlendirdiğini ve birkaç gün içinde yanıt vereceğini söyledi.

Ancak taraflar arasında nükleer program konusunda derin görüş ayrılıkları devam ediyor. İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed Eslami, Tahran’ın uranyum zenginleştirmeyi terk etmeyeceğini ve zenginleştirilmiş uranyum stokunu teslim etmeyeceğini açıkladı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise İran’ın zenginleştirme kapasitesinde “anlamlı” indirimler yapması gerektiğini söylemişti.

Uzman Değerlendirmesi: “Seçimlerden Önce Uzlaşı Beklemiyorum”

Uluslararası Alasia Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Poyraz Gürson, Cumhuriyet’e[13] yaptığı değerlendirmede, 27 Ekim’de yapılacak İsrail[14] seçimleri ve 3 Kasım’daki ABD ara seçimlerinden önce ABD’nin İran’a karşı olası hamlelerini yorumladı. Gürson, “Kara harekatını içermeyen bir saldırı söz konusu olabilir” dedi.

Gürson, İsrail’deki seçim sonuçlarını Trump’ın özellikle takip ettiğini belirterek, “27 Ekim’den önce bir şekilde Hürmüz’de bir uzlaşıya varılacağını öngörmüyorum. Bu saldırı, İsrail’dekini değil de ABD’deki seçimin sonucunu etkileyen bir saldırı olabilir. Trump’ın Netanyahu’dan[15] kurtulmaya çalıştığını görüyorum. ABD’nin bir şekilde Netanyahu’nun kabinesinden kurtulmaya çalıştığını öngördüğüm için, seçim bittikten sonra ABD İran ile uzlaşı arayacak diye tahmin ediyorum. İki taraf da Netanyahu’dan sonra kendilerine göre bir zafer ilan edebilirler. 27 Ekim’den önce bir uzlaşı beklemiyorum. Daha sonra da zaten Trump’ın seçimi var. Dolayısıyla o seçime kadar bir sonuç elde etmeye çalışır mı Trump, bilemiyorum ama olabilir” diye konuştu.

Hürmüz Boğazı’nda Petrol Akışı Düştü

Trump, Truth Social paylaşımında Hürmüz Boğazı’ndan “rekor miktarda” petrol geçtiğini ve bunun hiçbirinin İran kaynaklı olmadığını iddia etse de Financial Times’ın haberine göre boğazdaki petrol akışı keskin biçimde düşmüş durumda. Ön verilere göre, 6 Ekim Salı günü boğazdan yalnızca 4 milyon varil petrol geçti. Bu rakam, Eylül sonundaki günlük ortalama 15 milyon varilin oldukça altında.

ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı başlattığı ortak askerî kampanya öncesinde, 2025’in son çeyreğinde Hürmüz Boğazı’ndan günlük ortalama 21,6 milyon varil petrol geçiyordu. Bu, küresel petrol tüketiminin yaklaşık beşte birine denk geliyordu.

Kaynaklar: Bu haberin hazırlanmasında şu kaynaklardan derlenen bilgiler kullanılmıştır: Vikipedi, Anadolu Ajansı (AA) , CGTN Türk , New York Times (aktaran: CGTN, AA, ANTARA News) , Xinhua/新华网 , Financial Times (aktaran: CGTN) , Wall Street Journal (aktaran: China Military Online, Xinhua) , Axios (aktaran: AA) , Cumhuriyet Gazetesi, VOV , Agerpres , Azərtac ve uluslararası basın arşivleri.

1:Amerika Birleşik Devletleri (ABD), daha yaygın kullanılan adıyla Amerika veya Birleşik Devletler, Kuzey Amerika kıtasında Kanada ve Meksika arasında bulunan bir ülkedir. 50 eyaletin birleşiminden meydana gelen federal anayasal bir cumhuriyet ile yönetilir. Bir federal bölgeye sahiptir ve 9,8 milyon km2 (3,8 milyon sq mi) yüz ölçümü ile dünyanın karasal alan bakımından dördüncü, toplam alan bakımındansa üçüncü en büyük ülkesi ve 334 milyonu aşan nüfusu ile de en kalabalık üçüncü ülkesidir.
2:Donald John Trump (d. 14 Haziran 1946), Amerika Birleşik Devletleri'nin 47. başkanı olarak görev yapan Amerikalı siyasetçi, medya kişiliği ve iş adamıdır. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Trump, daha önce 2017'den 2021'e kadar 45. başkan olarak da görev yapmıştı.
3:İran (Farsça: ایران), resmî adıyla İran İslâm Cumhuriyeti (Farsça: جمهوری اسلامی ایران), Batı Asya'da yer alan bir ülkedir. Kuzeybatıda Türkiye ve batıda Irak, kuzeyde Azerbaycan, Ermenistan, Hazar Denizi ve Türkmenistan, doğuda Afganistan, güneydoğuda Pakistan, güneyde Umman Körfezi ve Basra Körfezi ile komşudur. İran, 1.648.195 km2 (636.372 mil2) alanda yaklaşık 92 milyonluk çok etnikli nüfusuyla hem coğrafi büyüklük hem de nüfus bakımından dünyada 17. sırada yer almaktadır. Asya'nın en büyük altıncı ülkesidir ve dünyanın en dağlık ülkelerinden biridir.
4:The New York Times ya da kısaca The Times veya NY Times, New York'ta yayımlanan Amerikan günlük gazetesi. Yerel, ulusal ve uluslararası haberlerin yanı sıra köşe yazıları ve eleştiriler de sunar. Amerika Birleşik Devletleri'nin en uzun süredir yayımlanan gazetelerinden biri olan Times, ülkenin önde gelen basın kuruluşlarından kabul edilmektedir.
5:Pentagon, Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı'nın genel merkez binasıdır. Pentagon ifadesi sıklıkla Savunma Bakanlığı ve bakanlık yöneticileri için mecazen kullanılır ve Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri'ni temsil eder.
6:James David Vance veya doğum ismiyle James Donald Bowman (d. 2 Ağustos 1984), Amerikalı siyasetçi, avukat, yazar ve Başkan Donald Trump'ın yanında 50. ve şu anki Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcısı olarak görev yapan Deniz Piyadeleri gazisi. Cumhuriyetçi Parti'nin bir üyesi, 2023'ten 2025'e kadar Birleşik Devletler senatörü olarak Ohio'yu temsil etti.
7:İran Devrim Muhafızları Ordusu, resmî adıyla İslâm Devrimi Muhafızları Ordusu (Farsça: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی, romanize: Sipah-i Pasdaran-i İnkılab-i İslâmi), kısaca Devrim Muhafızları ya da IRGC, İran Silahlı Kuvvetleri'nin çok hizmetli ana kollarından biridir. İran Devrimi'nin ardından Mayıs 1979'da Ruhullah Humeyni tarafından askerî bir kuvvet olarak resmen kuruldu.
8:San Diego, Güney Kaliforniya'da ABD ile Meksika sınırında bir sahil şehridir. Şehir sınırları içindeki nüfusu (2010 Nüfus Sayımı itibarıyla 1.301.617 kişi olup) Kaliforniya'nın 2., ABD'nin ise 9. en büyük şehridir. Şehir ideal iklimi, etrafında bulunan uzun plajları ile ve Meksika sınırındaki Tijuana şehrine yakınlığı dolayısıyla önemli bir turizm merkezi olarak büyük isim yapmıştır.
9:The Wall Street Journal, Amerika Birleşik Devletleri merkezli uluslararası yayınlanan günlük finans ve haber gazetesi. 8 Temmuz 1889 tarihinde kurulan gazetenin diğer versiyonları olan The Wall Street Journal Europe 1983 yılında, The Wall Street Journal Asia ise 1976 yılında kuruldu.
10:Abbas Erakçi (Farsça: عباس عراقچی, Farsça telaffuz: [ʔæbˌbɒːse æɾɒːˈɢtʃi] ( dinle); d. 5 Aralık 1962), İranlı diplomat ve politikacıdır. Ağustos 2024'ten beri İran Dışişleri Bakanı olarak görev yapmaktadır. Daha önce Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü ve İran'ın, Finlandiya ve Japonya Büyükelçisi olarak görev yapmıştır.
11:Lübnan (Arapça: لُبْنَان, romanize: lubnān), resmî adıyla Lübnan Cumhuriyeti (Arapça: الجمهورية اللبنانية, el-Cumhûriyyetü'l-Lübnâniyye), Batı Asya'da Doğu Akdeniz kıyısında bir Arap ve Orta Doğu ülkesidir. Kuzey ve doğuda Suriye, güneyde İsrail, batıda Akdeniz ile çevrili olan ülkenin ayrıca Kıbrıs ile deniz sınırı bulunmaktadır.
12:Hürmüz Boğazı (Arapça: مضيق هرمز - Madîk Hürmüz, Farsça: تنگه هرمز - Tange-ye Hormoz), Umman Körfezi ile Basra Körfezi'ni birbirine bağlayan boğazdır. Boğaz, Avesta'da adı geçen iyilik tanrısı Hürmüz'ün adını almıştır. Boğazın kuzey kıyısında İran, güney kıyısında ise Umman toprakları bulunur.
13:Cumhuriyet, Türkiye'de yayımlanan günlük bir gazetedir. 7 Mayıs 1924 tarihinde kurulan gazete, 30 Temmuz-5 Ağustos 2018 tarihleri arasındaki 37.412 adet tirajı ile 24. sırada yer almaktadır
14:İsrail (İbranice: יִשְׂרָאֵל‎‎; Arapça: إِسْرَائِيل), resmî adıyla İsrail Devleti (İbranice: מְדִינַת יִשְׂרָאֵל‎, Medinat Yisra'elⓘ), Ortadoğu'da Akdeniz'in güneydoğu kıyısında ve Kızıldeniz'in kuzey kıyısında yer alan ülkedir. 14 Mayıs 1948'de, David-Ben Gurion öncülüğünde Tel-Aviv'de toplanan Yahudi Millî Konseyi kuruluşunu ilan etmiştir.
15:Binyamin "Bibi" Netanyahu (d. 21 Ekim 1949, Tel Aviv), 2022'den beri İsrail Başbakanı olarak görev yapan İsrailli bir politikacı ve diplomattır. Daha önce 1996-1999 ve 2009-2021 yılları arasında başbakanlık yapmış olan Netanyahu, İsrail'in en uzun süre görev yapan başbakanıdır.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir